ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

Maqola Статья Article

Xorazm ilmiy muhitida yaratilgan “Muqaddamatu-l-adab” lug‘atining qadimiy qo‘lyozmalari

Древние рукописи словаря «Мукаддамат ал-адаб», созданного в научной среде Хорезма

Ancient Manuscripts of the “Muqaddamatu-l-adab” Dictionary Created in the Scholarly Environment of Khorezm

Zohidjon IslomovЗохиджон ИсломовZohidjon Islomov

Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari · ISSN 3030-3273

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Mahmud Zamaxshariyning “Muqaddamatu-l-adab” asari tilshunoslik, lug‘atshunoslik sohalarida yaratilgan yirik muhim manbalardan sanaladi. Asar dastlabki ko‘p tilli manba sifatida shuhrat topgan va olimlar tomonidan eʼtirof etilgan. Dunyo fondlarida asarning lug‘at qismi kiritilgan 70 dan ortiq nodir qo‘lyozmalari mavjud. Ular hozirgi kunda O‘zbekiston, Rossiya, Italiya, Germaniya, Angliya, Fransiya, Saudiya Arabistoni, Eron, Turkiya, Xitoy kabi davlatlardagi qo‘lyozmalar fondlarida saqlanmoqda. Asarning dunyo fondlaridagi qo‘lyozmalarini o‘rganish ularning sirasida Xorazmda kitobat qilingan qadimiy nusxalar mavjudligini ko‘rsatdi. Ushbu qo‘lyozmalar tarkibiga turkiy so‘zlikning kiritilganligi ularning ilmiy ahamiyatiga ishora qiladi. Turkiy so‘zlik kiritilgan Xorazmda kitobat qilingan qo‘lyozmalarni o‘rganish va turkiy so‘zlik qatlamini tadqiq etish o‘ta muhim vazifalardan sanaladi.

Труд Махмуда Замахшари «Мукаддамату-л-адаб» является одним из важнейших источников в области лингвистики и лексикографии. Работа получила известность как первый многоязычный словарь и была признана учеными. В фондах мира насчитывается более 70 редких рукописей, состоящих из словарной части труда. В настоящее время они хранятся в фондах рукописей Узбекистана, России, Италии, Германии, Англии, Франции, Саудовской Аравии, Ирана, Турции и Китая. Изучение рукописей произведения в фондах мира показало, что среди них есть древние списки, написанные в Хорезме. Включение в состав этих рукописей тюркской лексики указывает на их научное значение. Одной из важнейших задач является изучение рукописей с тюркской лексикой, написанных в Хорезме и исследование тюркского пласта словаря.

Mahmud Zamakhshari’s “Muqaddamat -al-adab” is one of the large and important sources written on the fields of linguistics and lexicon. The book was famous and accepted by scholars as a multilingual source. There are more than 70 rare manuscripts of the book in the funds of the world, in which a dictionary part was included. These manuscripts are stored now in the funds of manuscripts of Uzbekistan, Russia, Italy, Germany, England, France, Saudi Arabia, Iran, Turkiye, China and others. The study of manuscripts of the book in the funds of the world shows that there are ancient copies, which were copied in Khorazm among them. These manuscripts have special scientific importance because they have Turkic dictionary. Studying of these manuscripts, which were copied in Khorazm and included Turkic dictionary is our important task.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Mahmud Zamaxshariy “Muqaddamatu-l-adab” Xorazm tilshunoslik lug‘atshunoslik qo‘lyozma fond turkiy so‘zlik ko‘p tilli manba Махмуд Замахшари «Мукаддамату-л-адаб» Хорезм лингвистика лексикография рукопись фонд тюркский словарь многоязычный источник Mahmud Zamakshari “Muqaddamat al-adab” Khorazm linguistics lexicology manuscript fund Turkic dictionary multilingual source

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/son.2023.002.art01/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 4-son, 2023 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 4, 2023 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 4, 2023

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
Maqola Статья Article
RaqamНомерID
son.2023.002.art01
YilГодYear
2023
JurnalЖурналJournal
Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari
Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
3030-3273
SonВыпускIssue
4-son (4), 2023№ 4 (4), 2023No. 4 (4), 2023
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
4-11
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
Mahmud Zamaxshariy, “Muqaddamatu-l-adab”, Xorazm, tilshunoslik, lug‘atshunoslik, qo‘lyozma, fond, turkiy so‘zlik, ko‘p tilli, manbaМахмуд Замахшари, «Мукаддамату-л-адаб», Хорезм, лингвистика, лексикография, рукопись, фонд, тюркский словарь, многоязычный, источникMahmud Zamakshari, “Muqaddamat al-adab”, Khorazm, linguistics, lexicology, manuscript, fund, Turkic dictionary, multilingual, source
LitsenziyaЛицензияLicense
CC BY 4.0
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2023-11-01
YangilanganОбновленоUpdated
2026-08-28
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

Maqola Статья Article Keksalik davrida psixik rivojlanish va qarish davrlari Психическое развитие в пожилом возрасте и периоды старения Mental development in old age and periods of aging Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · 144-155-b.Худайбердиева Светлана Владимировна · 2026 · с. 144-155Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · pp. 144-155TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art15/ Maqola Статья Article Kichik biznes va tadbirkorlikda yoshlarni qo‘llab-quvvatlashning huquqiy-iqtisodiy asoslari Правовые и экономические основы поддержки молодежи в сфере малого бизнеса и предпринимательства The legal and economic foundations of supporting youth in small business and entrepreneurship Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · 107-115-b.Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · с. 107-115Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · pp. 107-115TarkibidaВ выпускеIn issue: Iqtisod, menejment va pul. 3-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуск 3, 2026 Economics, Management and Money. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.008.art11/ Maqola Статья Article Oliy ta’limda o‘quv jarayonini boshqarishning edukologik mexanizmini takomillashtirish Совершенствование эдукологического механизма управления учебным процессом в высшем образовании Improving the educological mechanism for managing the academic process in higher education Usmanova Gulxumor Saidakbarovna · 2026 · 43-51-b.Usmanova Gulxumor Saidakbarovna · 2026 · с. 43-51Usmanova Gulxumor Saidakbarovna · 2026 · pp. 43-51TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art05/ Maqola Статья Article Generativ sun’iy intellekt va prompt injiniring yordamida filologik ta’lim sifatini oshirishning zamonaviy yondashuvlari Современные подходы к повышению качества филологического образования с помощью генеративного искусственного интеллекта и prompt-инжиниринга Modern approaches to improving the quality of philological education using generative artificial intelligence and prompt engineering Xodjimuratova Zuxra Zaynitdinovna · 2026 · 34-42-b.Ходжимуратова Зухра Зайнитдиновна · 2026 · с. 34-42Xodjimuratova Zuxra Zaynitdinovna · 2026 · pp. 34-42TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art04/