ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

Maqola Статья Article

Arab va o‘zbek tillaridagi frazeologizmlarda milliy qadriyatlar va axloqiy normalarning ifodalanishi

Выражение национальных ценностей и норм нравственности во фразеологизмах арабского языка и Узбекистана

Expression of national values and moral norms in phraseological units in Arabic and Uzbek

Boborajabov Muhammadiqbol EmomaliyevichБобораджабов Мухаммадикбол ЭмомалиевичBoborajabov Muhammadiqbol Emomaliyevich

Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari · ISSN 3030-3273

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Ushbu maqolada arab va o‘zbek tillaridagi ta’lim-tarbiyaga oid frazeologik birliklar lingvomadaniy jihatdan tahlil qilingan. Frazeologizmlar xalqning asrlar davomida shakllangan dunyoqarashi, axloqiy me’yorlari va milliy qadriyatlarini ifoda etuvchi til birliklari sifatida qaraladi. Tadqiqotda mehmondo‘stlik, oila va urug‘- aymoq qadriyatlari, diniy e’tiqodlar, mehnatsevarlik va sabr-toqat kabi muhim ijtimoiy-madaniy tushunchalar frazeologik birliklar misolida yoritilgan. Arab va o‘zbek tilidagi o‘xshash va farqli jihatlar taqqoslanib, ularning tarbiyaviy hamda madaniy ahamiyati izohlangan. Maqola xulosalarida til birliklari orqali tarbiyaviy qadriyatlarni o‘rganish, milliy o‘zlikni anglash va yosh avlodni tarbiyalashda frazeologizmlarning muhim vosita ekanligi ta’kidlanadi.

В данной статье анализируются образовательные фразеологизмы в арабском и узбекском языках с лингвокультурологической точки зрения. Фразеологизмы рассматриваются как языковые единицы, выражающие мировоззрение, моральные нормы и национальные ценности народа, формировавшиеся на протяжении веков. В исследовании с помощью фразеологизмов выделяются такие важные социально-культурные концепты, как гостеприимство, семейно-родовые ценности, религиозные убеждения, трудолюбие и терпение. Сравниваются сходства и различия в арабском и узбекском языках, объясняется их образовательное и культурное значение. В выводах статьи подчеркивается, что фразеологизмы являются важным инструментом в изучении образовательных ценностей, понимании национальной идентичности и воспитании подрастающего поколения посредством языковых единиц.

This article analyzes educational phraseological units in the Arabic and Uzbek languages from a linguocultural perspective. Phraseologisms are considered as language units that express the worldview, moral standards and national values of the people formed over the centuries. The study highlights important socio-cultural concepts such as hospitality, family and clan values, religious beliefs, hard work and patience using phraseological units. Similarities and differences in the Arabic and Uzbek languages are compared, and their educational and cultural significance is explained. The conclusions of the article emphasize that phraseologisms are an important tool in studying educational values, understanding national identity and educating the younger generation through language units.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: frazeologizm lingvomadaniyat ta’lim-tarbiya milliy qadriyat axloqiy me’yor arab tili o‘zbek tili mehmondo‘stlik oila qadriyatlari mehnatsevarlik sabr-toqat фразеология лингвокультура образование национальная ценность моральный стандарт арабский язык узбекский язык гостеприимство семейные ценности трудолюбие терпение phraseology linguistic culture education national value moral standard Arabic language Uzbek language hospitality family values hard work patience

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.001.art06/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Бекиров Р.А. (2016) Общие вопросы лексико-семантических преобразований в глагольных фразеологизмах арабского языка // Научный вестник Крыма. – № 2(2). – С. 142
  2. Дониёров Ҳ. (1989) Ўзбек тилида фразеологик бирликларнинг шаклланиши. – Тошкент: Фан. – 210 б
  3. Ғаниева Ш.А. (2017) Ўзбек фразеологизмлари структураси. (Шаклий ва мазмуний моделлаштириш). Филол. фан. бўйича фалс. докт. (PhD) … дисс. автореф. – Фарғона. – 46 б
  4. Ҳожиев А. (2006) Ўзбек тилининг изоҳли луғати. – Тошкент: Ўзбекистон миллий энциклопедияси. – 672 б
  5. Маҳмудов Н., Нурмонов А. (2008) Ҳозирги ўзбек адабий тили. – Тошкент: Ўзбекистон миллий энциклопедияси. – 320 б
  6. Миртожиев М. (2003) Ҳозирги ўзбек тили. Фразеология. – Тошкент: Университет. – 256 б
  7. Раҳматуллаев Ш. (1978) Ўзбек тилининг изоҳли фразеологик луғати. – Тошкент: Ўқитувчи. – 407 б
  8. Усманова Ш. (2019) Лингвокультурология. – Тошкент. – 248 б
  9. ‫ .فايد كامل وفاء‬(2003) ‫مجمع مجلة // المعاصرة العربية في الاصطلاحية التعبيرات صور بعض‬ ‫ .بدمشق العربية اللغة‬917–895 .‫ – سوريا. – ص‬.4-‫.المجلد‬
  10. ‫ .الميداني‬(1983) ‫ ص دار :العرب. – بيروت الأمثال مجمع‬680 – .‫.المعرفة‬ FILOLOGIYA Al-BUXORIY 1 son, 2026-yil

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 1-son, 2026 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 1, 2026 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 1, 2026

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
Maqola Статья Article
RaqamНомерID
son.2026.001.art06
YilГодYear
2026
JurnalЖурналJournal
Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari
Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
3030-3273
SonВыпускIssue
1-son (1), 2026№ 1 (1), 2026No. 1 (1), 2026
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
57-69
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
frazeologizm, lingvomadaniyat, ta’lim-tarbiya, milliy qadriyat, axloqiy me’yor, arab tili, o‘zbek tili, mehmondo‘stlik, oila qadriyatlari, mehnatsevarlik, sabr-toqatфразеология, лингвокультура, образование, национальная ценность, моральный стандарт, арабский язык, узбекский язык, гостеприимство, семейные ценности, трудолюбие, терпениеphraseology, linguistic culture, education, national value, moral standard, Arabic language, Uzbek language, hospitality, family values, hard work, patience
LitsenziyaЛицензияLicense
CC BY 4.0
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2026-02-26
YangilanganОбновленоUpdated
2026-08-20
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

Maqola Статья Article Keksalik davrida psixik rivojlanish va qarish davrlari Психическое развитие в пожилом возрасте и периоды старения Mental development in old age and periods of aging Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · 144-155-b.Худайбердиева Светлана Владимировна · 2026 · с. 144-155Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · pp. 144-155TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art15/ Maqola Статья Article Kichik biznes va tadbirkorlikda yoshlarni qo‘llab-quvvatlashning huquqiy-iqtisodiy asoslari Правовые и экономические основы поддержки молодежи в сфере малого бизнеса и предпринимательства The legal and economic foundations of supporting youth in small business and entrepreneurship Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · 107-115-b.Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · с. 107-115Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · pp. 107-115TarkibidaВ выпускеIn issue: Iqtisod, menejment va pul. 3-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуск 3, 2026 Economics, Management and Money. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.008.art11/ Maqola Статья Article Generativ sun’iy intellekt va prompt injiniring yordamida filologik ta’lim sifatini oshirishning zamonaviy yondashuvlari Современные подходы к повышению качества филологического образования с помощью генеративного искусственного интеллекта и prompt-инжиниринга Modern approaches to improving the quality of philological education using generative artificial intelligence and prompt engineering Xodjimuratova Zuxra Zaynitdinovna · 2026 · 34-42-b.Ходжимуратова Зухра Зайнитдиновна · 2026 · с. 34-42Xodjimuratova Zuxra Zaynitdinovna · 2026 · pp. 34-42TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art04/ Maqola Статья Article Belbog‘li kurash mashg‘ulot jarayoniga sun’iy intellekt texnologiyalarini integratsiyalashning pedagogik shart-sharoitlari va metodik asoslari Педагогические условия и методические основы интеграции технологий искусственного интеллекта в тренировочный процесс по поясной борьбе Pedagogical conditions and methodological foundations for integrating artificial intelligence technologies into the belt wrestling training process Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li · 2026 · 22-33-b.Муйдинов Махсудбек Рустамбек угли · 2026 · с. 22-33Mo‘ydinov Maxsudbek Rustambek o‘g‘li · 2026 · pp. 22-33TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art03/