To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
Diskurs grammatikasida kogeziya va kogerentlik
Когезия и когерентность в грамматике дискурса
Cohesion and coherence in discourse grammar
Tursunaliyeva Muxlisa Baxtiyor qiziТурсуналиева Мухлиса Бахтиёр кизиTursunaliyeva Muxlisa Baxtiyor qizi
To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only
AnnotatsiyaАннотацияAbstract
Diskurs grammatikasi tilshunoslikning suhbat, hikoya va ilmiy matn kabi kengaytirilgan nutq parchalarida grammatik tuzilmalar qanday faoliyat ko‘rsatishini o‘rganadigan sohasidir. An’anaviy gap darajasidagi grammatikadan farqli o‘laroq, u kogeziya, kogerentlik va grammatikaning muloqotdagi pragmatik qo‘llanishiga urg‘u beradi. Maqolada grammatik tanlovlar kogeziyaga, ma’no yaratilishiga va diskursni talqin qilishga qanday hissa qo‘shishi ko‘rib chiqiladi. Nazariy yondashuvlar va misollar sharhi orqali havola, ellipsis, almashtirish, bog‘lovchilar va leksik bog‘lanishlar kabi kogeziya vositalarining ahamiyati ko‘rsatiladi. Kogerentlik yuqori darajadagi tushuncha sifatida ko‘rib chiqilib, diskurs grammatikasi grammatik shakllarni kontekst va ma’no bilan qanday bog‘lashi ochib beriladi. Kogeziya va kogerentlik til egalarining og‘zaki va yozma shakllarda mazmunli va bog‘langan muloqot qurishini tushunishda markaziy ahamiyatga ega, degan xulosaga kelinadi.
Грамматика дискурса – раздел лингвистики, изучающий, как грамматические структуры функционируют в развёрнутых фрагментах речи – беседах, повествованиях, научных текстах. В отличие от традиционной грамматики уровня предложения, она делает акцент на когезии, когерентности и прагматическом использовании грамматики в общении. В статье рассматривается, как грамматический выбор способствует когезии, созданию смысла и интерпретации дискурса. На основе обзора теоретических подходов и примеров показана важность средств когезии – референции, эллипсиса, субституции, союзов и лексических связей. Когерентность рассматривается как понятие более высокого уровня; показано, как грамматика дискурса связывает грамматические формы с контекстом и смыслом. Сделан вывод, что когезия и когерентность занимают центральное место в понимании того, как носители языка строят осмысленную и связную устную и письменную коммуникацию.
Discourse grammar is a branch of linguistics that studies how grammatical structures function in extended stretches of language such as conversations, narratives, and academic texts. Unlike traditional sentence-level grammar, discourse grammar emphasizes cohesion, coherence, and the pragmatic use of grammar in communication. This paper examines how grammatical choices contribute to cohesion, the creation of meaning, and the interpretation of discourse. Through a review of theoretical frameworks and examples, the study highlights the importance of cohesive devices such as reference, ellipsis, substitution, conjunction, and lexical ties. It also addresses coherence as a higher-level concept, showing how discourse grammar links grammatical forms with context and meaning. The paper concludes that cohesion and coherence are central to understanding how language users construct meaningful and connected communication in both spoken and written forms
Annotatsiya tarjimasi nashriyot tomonidan qilingan, muallif matni emas.
Перевод аннотации выполнен издательством, это не авторский текст.
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: diskurs grammatikasi kogeziya kogerentlik grammatik tanlov kengaytirilgan matnlar грамматика дискурса когезия когерентность грамматический выбор развёрнутые тексты discourse grammar cohesion coherence grammatical choices extended texts
Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link
https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.002.pap18/
Tursunaliyeva Muxlisa Baxtiyor qizi. Diskurs grammatikasida kogeziya va kogerentlik // Zamonaviy ilm-fan va taʼlimning dolzarb masalalari: muammolar, vazifalar va yechimlar. Xalqaro ilmiy-amaliy anjuman materiallari. II qism. — Toshkent: Oriental universiteti, 2025. — B. 79-82. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.002.pap18/
Турсуналиева Мухлиса Бахтиёр кизи. Когезия и когерентность в грамматике дискурса // Актуальные вопросы современной науки и образования: проблемы, задачи и решения. Материалы международной научно-практической конференции. Часть II. — Ташкент: Oriental University, 2025. — С. 79-82. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.002.pap18/
Tursunaliyeva Muxlisa Baxtiyor qizi. Cohesion and coherence in discourse grammar // Contemporary Issues of Science and Education: Problems, Tasks and Solutions. Proceedings of the International Scientific-Practical Conference. Part II. — Tashkent: Oriental University, 2025. — pp. 79-82. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.002.pap18/
Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.
AdabiyotlarСписок литературыReferences
- Biber, D., Johansson, S., Leech, G., Conrad, S., & Finegan, E. (1999). Longman Grammar of Spoken and Written English. London: Longman
- Carter, R., & McCarthy, M. (2006). Cambridge Grammar of English: A Comprehensive Guide. Cambridge: Cambridge University Press
- Halliday, M. A. K., & Hasan, R. (1976). Cohesion in English. London: Longman
- Thompson, G. (2004). Introducing Functional Grammar (2nd ed.). London: Arnold. 82
Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications
- Zenodo TasdiqlanganПодтвержденоVerifiedZenodoCOHESION AND COHERENCE IN DISCOURSE GRAMMARhttps://zenodo.org/records/17731931
Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.
Ma'lumotlarСведения об изданииRecord
- TuriТипType
- To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
- RaqamНомерID
- conf.2025.002.pap18
- YilГодYear
- 2025
- Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
- 79-82
- Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
- discourse grammar, cohesion, coherence, grammatical choices, extended textsграмматика дискурса, когезия, когерентность, грамматический выбор, развёрнутые текстыdiscourse grammar, cohesion, coherence, grammatical choices, extended texts
- KirishДоступAccess
- Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
- Nashr sanasiДата публикацииPublished
- 2025-10-14
- YangilanganОбновленоUpdated
- 2026-09-24
- Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at
- Zenodo DOI 10.5281/zenodo.17731931
- Butun toʻplam:Весь сборник:Full volume: Zenodo DOI 10.5281/zenodo.23059715



