Maqola Статья Article
Toʻqimachilik sanoatida resurslardan samarali foydalanish va xarajatlarni optimallashtirish masalalari
Вопросы эффективного использования ресурсов и оптимизации затрат в текстильной промышленности
Issues of effective resource use and cost optimisation in the textile industry
Mardanov Aziz Yusupovich iDМарданов Азиз Юсупович iDMardanov Aziz Yusupovich iD
Iqtisod, menejment va pul Экономика, менеджмент и деньги Economics, Management and Money · ISSN 3060-5474
To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only
AnnotatsiyaАннотацияAbstract
Maqolada Oʻzbekiston toʻqimachilik sanoati korxonalarida resurslardan samarali foydalanish va mahsulot tannarxini optimallashtirish masalalari tahlil qilingan. Tadqiqotda moddiy, energetik, suv, mehnat va moliyaviy resurslardan foydalanish holati baholanib, tannarxga taʼsir etuvchi omillar aniqlangan. Natijada resurslar va xarajatlarni yagona tizimda boshqarishga qaratilgan “Resurs – Jarayon – Xarajat – Natija” modeli hamda ishlab chiqarish xarajatlarini kamaytirishga yoʻnaltirilgan konseptual optimallashtirish modeli taklif etilgan.
В статье системно проанализированы вопросы повышения В статье проанализированы вопросы эффективного использования ресурсов и оптимизации себестоимости продукции на предприятиях текстильной промышленности Узбекистана. В исследовании дана оценка использования материальных, энергетических, водных, трудовых и финансовых ресурсов, а также выявлены факторы, влияющие на формирование себестоимости. В результате предложена модель «Ресурс – Процесс – Затраты – Результат», направленная на управление ресурсами и затратами как единой системой, а также концептуальная модель оптимизации производственных затрат.
The article analyzes the issues of efficient resource use and product cost optimization at textile industry enterprises in Uzbekistan. The study assesses the use of material, energy, water, labor, and financial resources and identifies the key factors affecting production costs. As a result, the “Resource – Process – Cost – Result” model, aimed at managing resources and costs as an integrated system, as well as a conceptual optimization model focused on reducing production costs, is proposed.
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: toʻqimachilik sanoati resurs samaradorligi ishlab chiqarish xarajatlari tannarx xarajatlarni optimallashtirish material oqimi xarajatlari hisobi energiya samaradorligi suv tejamkorligi. aylanma iqtisodiyot raqamlashtirish текстильная промышленность ресурсная эффективность производственные затраты себестоимость оптимизация затрат учёт затрат материальных потоков энергоэффективность водосбережение циркулярная экономика цифровизация textile industry resource efficiency production costs product cost cost optimization material flow cost accounting energy efficiency water conservation circular economy digitalisation
Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link
https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.005.art14/
Mardanov Aziz Yusupovich. Toʻqimachilik sanoatida resurslardan samarali foydalanish va xarajatlarni optimallashtirish masalalari // Iqtisod, menejment va pul. — 2026. — 1-2-son (1-2). — B. 156-168. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.005.art14/
Марданов Азиз Юсупович. Вопросы эффективного использования ресурсов и оптимизации затрат в текстильной промышленности // Экономика, менеджмент и деньги. — 2026. — № 1-2 (1-2). — С. 156-168. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.005.art14/
Mardanov Aziz Yusupovich. Issues of effective resource use and cost optimisation in the textile industry // Economics, Management and Money. — 2026. — No. 1-2 (1-2). — pp. 156-168. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.005.art14/
Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.
AdabiyotlarСписок литературыReferences
- Barney J. (1991). Firm resources and sustained competitive advantage // Journal of Management, 17(1), – Pp. 99-120
- Cooper R., Kaplan R. S. (1988). Measure costs right: Make the right decisions // Harvard Business Review, 66(5), –Pp. 96-103
- Ellen MacArthur Foundation. (2017). A new textiles economy: Redesigning fashion’s future. Ellen MacArthur Foundation
- International Energy Agency. (2022). Uzbekistan 2022: Energy policy review. IEA
- International Organization for Standardization. (2011). ISO 14051:2011. Environmental management – Material flow cost accounting – General framework. ISO
- Neto G.C.O., Silva P.C., Tucci H.N.P., Amorim M. (2021). Reuse of water and materials as a cleaner production practice in the textile industry contributing to blue economy // Journal of Cleaner Production, – Pp. 305. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2021.127075 IQTISOD, MENEJMENT VA PUL 1-2-son, 2026-yil
- Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. (2025). Toʻqimachilik sanoati maʼlumotlari (2024-yil yanvar-dekabr). stat.uz
- Porter M. E. (1985). Competitive advantage: Creating and sustaining superior performance. – Free Press
- Schmidt M., Nakajima M. (2013). Material flow cost accounting as an approach to improve resource efficiency in manufacturing companies // Resources, 2(3), –P. 358-369. https://doi.org/10.3390/resources2030358
- Womack J. P., Jones D. T. (2003). Lean thinking: Banish waste and create wealth in your corporation. – Free Press
Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications
- Zenodo TasdiqlanganПодтвержденоVerifiedZenodoTOʻQIMACHILIK SANOATIDA RESURSLARDAN SAMARALI FOYDALANISH VA XARAJATLARNI OPTIMALLASHTIRISH MASALALARIhttps://zenodo.org/records/21260538
Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.
Tarkibida:Входит в:Part of: Iqtisod, menejment va pul. 1-2-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуски 1-2, 2026 Economics, Management and Money. Issues 1-2, 2026
Ma'lumotlarСведения об изданииRecord
- TuriТипType
- Maqola Статья Article
- RaqamНомерID
- son.2026.005.art14
- YilГодYear
- 2026
- JurnalЖурналJournal
- Iqtisod, menejment va pul Экономика, менеджмент и деньги Economics, Management and Money
- Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
- 3060-5474
- SonВыпускIssue
- 1-2-son (1-2), 2026№ 1-2 (1-2), 2026No. 1-2 (1-2), 2026
- Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
- 156-168
- Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
- toʻqimachilik sanoati, resurs samaradorligi, ishlab chiqarish xarajatlari, tannarx, xarajatlarni optimallashtirish, material oqimi xarajatlari hisobi, energiya samaradorligi, suv tejamkorligi. aylanma iqtisodiyot, raqamlashtirishтекстильная промышленность, ресурсная эффективность, производственные затраты, себестоимость, оптимизация затрат, учёт затрат материальных потоков, энергоэффективность, водосбережение, циркулярная экономика, цифровизацияtextile industry, resource efficiency, production costs, product cost; cost optimization, material flow cost accounting, energy efficiency, water conservation, circular economy, digitalisation
- ORCID
- Mardanov Aziz Yusupovich — 0009-0001-7998-5302
- LitsenziyaЛицензияLicense
- CC BY 4.0
- KirishДоступAccess
- Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
- Nashr sanasiДата публикацииPublished
- 2026-04-28
- YangilanganОбновленоUpdated
- 2026-08-28
- Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at
- Zenodo DOI 10.5281/zenodo.21260538
- Butun son:Весь выпуск:Full issue: Zenodo DOI 10.5281/zenodo.23059672



