ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper

Qadimgi turklar tarixshunosligi: manba, metodologiya va zamonaviy tadqiqotlarni keng qamrovli tahlili

Историография древних тюрков: всесторонний анализ источников, методологии и современных исследований

Historiography of the ancient Turks: a comprehensive analysis of sources, methodology and modern research

Rahimjonov Mirzohid Mirsaydullo o‘g‘liРахимжонов Мирзохид Мирсайдулло углиRahimjonov Mirzohid Mirsaydullo o‘g‘li

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Ushbu maqolada qadimgi turklar tarixshunosligining asosiy manbalari, tadqiqot bosqichlari va zamonaviy ilmiy yondashuvlari o‘rganiladi. Orxon-Enasoy bitiklari, Xitoy yilnomalari, Vizantiya va arab mualliflari asarlari qadimgi turklar tarixini yoritishda muhim o‘rin tutadi. Tarixshunoslikning Yevropa–Rossiya sharqshunosligi, sovet davri va mustaqillikdan keyingi bosqichlari ilmiy tahlil qilinadi. Shuningdek, sivilizatsion, etnogenez va geosiyosiy yondashuvlar orqali qadimgi turklarning davlat tizimi, madaniyati va xalqaro munosabatlardagi o‘rni izohlanadi

В данной статье рассматривается историография древних тюрков, включая основные письменные источники, этапы изучения и современные научные подходы. Орхон-енисейские надписи, китайские династийные хроники, византийские и арабские исторические труды анализируются как ключевые источники по политической, культурной и социальной истории древних тюрков. Освещены этапы развития тюркологии — от раннего европейского востоковедения до советской школы и современных исследований стран Центральной Азии. Особое внимание уделено цивилизационному, этногенетическому и геополитическому анализу тюркского общества и государства

This article examines the historiography of the ancient Turks, focusing on primary sources, major research stages, and contemporary academic approaches. The Orkhon–Yenisei inscriptions, Chinese chronicles, and Byzantine and Arab historical writings are analyzed as key sources for reconstructing the political and cultural history of the ancient Turks. The study discusses the evolution of Turkological research from early European Orientalism to Soviet-era interpretations and post-independence Central Asian scholarship. Furthermore, it evaluates civilizational, ethnogenetic, and geopolitical approaches that contribute to understanding the statecraft, culture, and international role of the ancient Turks

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Qadimgi turklar O‘rxun bitiklari turkologiya tarixshunoslik Xitoy yilnomalari etnogenez Tangrichilik Turk xoqonligi Древние тюрки Орхонские надписи тюркология историография китайские хроники этногенез тенгрианство Тюркский каганат Ancient Turks Orkhon inscriptions Turkic studies historiography Chinese chronicles ethnogenesis Tengrism Turkic Khaganate

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.003.pap06/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Alisher Navoiy. Mahbub ul-qulub. Toshkent: Fan, 1983
  2. Ahmad Yassaviy. Hikmatlar. Tartibchi: M. Mirza. Toshkent: G‘afur G‘ulom nashriyoti, 1992
  3. Mahmud Qoshg‘ariy. Devonu lug‘otit-turk. Tarjimon: S. Nasilov. Toshkent: Fan, 1960–1970
  4. Yusuf Xos Hojib. Qutadg‘u bilig. Tarjimon: S. Salimov. Toshkent: Fan, 1971
  5. Orxon-Yenisey bitiklari. Qarang: Shukurov, K. Turkiy xalqlarning ilk yozma yodgorliklari. Toshkent: Fan, 2002
  6. Eraslan, K. Divan-ı Hikmet. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993
  7. Dankoff, R. Wisdom of Royal Glory (Kutadgu Bilig). Harvard University, 1983
  8. Erdal, I. Göktürk Yazıtları: Bilge Kağan ve Kül Tigin Abideleri. Ankara: Türk Tarih Kurumu, 2011
  9. Alimova, D. Jadidchilik fenomeni. Toshkent: Fanlar Akademiyasi, 2010

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Turkiston ilk o‘rta asrlarda: tarix va tarixiy geografiya (VI–VIII va IX–XIII asrlar). Shamsiddin Kamoliddin ustozning 70 yillik yubiley konferensiyasi maqolalar to‘plami Туркестан в раннее Средневековье: история и историческая география (VI–VIII и IX–XIII века). Сборник статей юбилейной конференции к 70-летию профессора Шамсиддина Камолиддина Turkestan in the Early Middle Ages: History and Historical Geography (6th–8th and 9th–13th Centuries). Proceedings of the Conference Marking the 70th Birthday of Professor Shamsiddin Kamoliddin

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
RaqamНомерID
conf.2025.003.pap06
YilГодYear
2025
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
Qadimgi turklar, O‘rxun bitiklari, turkologiya, tarixshunoslik, Xitoy yilnomalari, etnogenez, Tangrichilik, Turk xoqonligiДревние тюрки, Орхонские надписи, тюркология, историография, китайские хроники, этногенез, тенгрианство, Тюркский каганатAncient Turks, Orkhon inscriptions, Turkic studies, historiography, Chinese chronicles, ethnogenesis, Tengrism, Turkic Khaganate
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2025-11-20
YangilanganОбновленоUpdated
2026-09-24
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Mahmudxo‘ja Behbudiyning publitsistik merosida milliy tarbiya g‘oyalarining yoritilishi Идеи национального воспитания в публицистическом наследии Махмудходжи Бехбуди Ideas of national upbringing in the journalistic legacy of Mahmudkhoja Behbudi Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · 103-105-b.Алмуратова Гулбахор Мансур кизи · 2026 · с. 103-105Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · pp. 103-105TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap19/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab tilida fleksiya (e’rob)ning lingvopoetik funksiyalari Лингвопоэтические функции флексии (и‘раба) в арабском языке Linguopoetic functions of inflection (i‘rab) in Arabic Maxkamov Baxtiyor · 2026 · 232-235-b.Махкамов Бахтиёр · 2026 · с. 232-235Maxkamov Baxtiyor · 2026 · pp. 232-235TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap49/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab tilidagi frazeologik birliklarni o‘zbek tiliga tarjima qilish usullari Способы перевода арабских фразеологических единиц на узбекский язык Methods of translating Arabic phraseological units into Uzbek Abduvaxobova Muslima Ulug‘bek qizi · 2026 · 200-204-b.Абдувахобова Муслима Улугбек кизи · 2026 · с. 200-204Abduvaxobova Muslima Ulug‘bek qizi · 2026 · pp. 200-204TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap42/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab va o‘zbek tillarida badiiy metaforalarning konseptual maydoni Концептуальное поле художественных метафор в арабском и узбекском языках The conceptual field of literary metaphors in Arabic and Uzbek Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · 205-209-b.Азимов Азамхон Усмонжон угли, Каримова Шахло Ганиевна · 2026 · с. 205-209Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · pp. 205-209TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap43/