ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper

Uyg‘ur xoqonzodasi Qari Chor Tigin antroponimi xususida (Sian bitigi matni asosida)

Об антропониме уйгурского ханского отпрыска Кары Чор Тегина (по тексту сианьской надписи)

On the anthroponym of the Uyghur prince Qari Chor Tegin (based on the text of the Xi’an inscription)

Dustmurodov Ma’rufjon Mansur o‘g‘li iDДустмуродов Маъруфжон Мансур угли iDDustmurodov Ma’rufjon Mansur o‘g‘li iD

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Turkiylarning ilk o‘rta asrlar tarixiga tegishli yozma manbalari faqatgina ular yashagan yoki hukmronlik qilgan territoriyalardan topilgan emas. Shunday yozma yodgorliklar borki, ular qo‘shni yirik sulolalar markazida tiklangan va hozir ham ushbu tarixiy sulolalar vorisi bo‘lgan zamonaviy davlatlar tomonidan muhofaza etiladi. Bu jarayon qadim turkiylarning mazkur g‘ayriturkiy tuzumlar harbiy-siyosiy, ijtimoiy, qolaversa, madaniy sohasidagi hayotiga ta’siri, undagi tutgan muhim o‘rni bilan izohlansa kerak. Shunday bitiglardan biri uyg‘ur xoqonzodasi sharafiga xitoy va turkiy (ikki tilda) bitilgan Sian dafn yodnomasidir. Quyida mazkur bitig tegishli bo‘lgan Qaṛï Čoṛ Tägin antroponimi haqida qisqa bo‘lsa-da ilmiy mulohazalarni yoritamiz

Письменные источники по раннесредневековой истории тюрков были обнаружены не только на территориях их проживания или правления. Существуют такие письменные памятники, которые были восстановлены в центрах соседних крупных династий и до сих пор охраняются современными государствами, являющимися преемниками этих исторических династий. Этот процесс можно объяснить влиянием древних тюрков на военно-политическую, социальную и культурную жизнь этих нетюркских государств и той важной ролью, которую они играли в ней. Одним из таких памятников является погребальная надпись Цянь, написанная на китайском и тюркском языках в честь Уйгурского каганата. Ниже мы кратко рассмотрим научные соображения об антропониме Qaṛï Çoṛ Tägin, к которому принадлежит эта надпись

Written sources of the early medieval history of the Turks were not found only in the territories where they lived or ruled. There are such written monuments that were restored in the centers of neighboring major dynasties and are still protected by modern states that are the successors of these historical dynasties. This process can be explained by the influence of the ancient Turks on the military-political, social, and cultural life of these non-Turkic regimes, and the important role they played in it. One of such monuments is the Qian funerary inscription, written in Chinese and Turkic in honor of the Uyghur khaganate. Below we will briefly discuss the scientific considerations about the anthroponym Qaṛï Çoṛ Tägin, to which this inscription belongs

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Uyg‘ur xoqonligi Yag‘laqarlar Qari Chor Tegin (Sian) bitigi epitafiya turk-runik yozuvi Уйгурский каганат Яглакары надпись Кари Чор Тегин- (Циан) эпитафия тюркская-руническая надпись Uyghur khaganate Yaglakars Qari Chor Tegin-(Xian) inscription epitaph Turkic-runic inscription

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.003.pap10/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Turkiston ilk o‘rta asrlarda: tarix va tarixiy geografiya (VI–VIII va IX–XIII asrlar). Shamsiddin Kamoliddin ustozning 70 yillik yubiley konferensiyasi maqolalar to‘plami Туркестан в раннее Средневековье: история и историческая география (VI–VIII и IX–XIII века). Сборник статей юбилейной конференции к 70-летию профессора Шамсиддина Камолиддина Turkestan in the Early Middle Ages: History and Historical Geography (6th–8th and 9th–13th Centuries). Proceedings of the Conference Marking the 70th Birthday of Professor Shamsiddin Kamoliddin

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
RaqamНомерID
conf.2025.003.pap10
YilГодYear
2025
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
Uyg‘ur xoqonligi, Yag‘laqarlar, Qari Chor Tegin (Sian) bitigi, epitafiya, turk-runik yozuviУйгурский каганат, Яглакары, надпись Кари Чор Тегин- (Циан), эпитафия, тюркская-руническая надписьUyghur khaganate, Yaglakars, Qari Chor Tegin-(Xian) inscription, epitaph, Turkic-runic inscription
ORCID
Dustmurodov Ma’rufjon Mansur o‘g‘li — 0009-0003-4954-9504
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2025-11-20
YangilanganОбновленоUpdated
2026-09-24
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Mahmudxo‘ja Behbudiyning publitsistik merosida milliy tarbiya g‘oyalarining yoritilishi Идеи национального воспитания в публицистическом наследии Махмудходжи Бехбуди Ideas of national upbringing in the journalistic legacy of Mahmudkhoja Behbudi Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · 103-105-b.Алмуратова Гулбахор Мансур кизи · 2026 · с. 103-105Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · pp. 103-105TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap19/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab tilida fleksiya (e’rob)ning lingvopoetik funksiyalari Лингвопоэтические функции флексии (и‘раба) в арабском языке Linguopoetic functions of inflection (i‘rab) in Arabic Maxkamov Baxtiyor · 2026 · 232-235-b.Махкамов Бахтиёр · 2026 · с. 232-235Maxkamov Baxtiyor · 2026 · pp. 232-235TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap49/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab tilidagi frazeologik birliklarni o‘zbek tiliga tarjima qilish usullari Способы перевода арабских фразеологических единиц на узбекский язык Methods of translating Arabic phraseological units into Uzbek Abduvaxobova Muslima Ulug‘bek qizi · 2026 · 200-204-b.Абдувахобова Муслима Улугбек кизи · 2026 · с. 200-204Abduvaxobova Muslima Ulug‘bek qizi · 2026 · pp. 200-204TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap42/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab va o‘zbek tillarida badiiy metaforalarning konseptual maydoni Концептуальное поле художественных метафор в арабском и узбекском языках The conceptual field of literary metaphors in Arabic and Uzbek Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · 205-209-b.Азимов Азамхон Усмонжон угли, Каримова Шахло Ганиевна · 2026 · с. 205-209Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · pp. 205-209TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap43/