ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper

Somoniylar davrida Buxoro shahri tarixiy topografiyasi

Историческая топография Бухары в эпоху Саманидов

The historical topography of Bukhara in the Samanid era

Umarov Baxtishod Baxridin o‘g‘li iDУмаров Бахтишод Бахридин угли iDUmarov Baxtishod Baxridin o‘g‘li iD

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Maqolada Somoniylar davrida Buxoro shahrining topografik tuzilishi va uning tipologiyasida asosiy o‘rin egallagan shahriston, rabad, registon hamda mozorlarning joylashuvi va funksional ahamiyati ilmiy tahlil qilinadi. Shuningdek, shahar markazida joylashgan Ark va Registon maydonining siyosiy hamda ma’muriy ahamiyati, shuningdek, shahriston va rabad hududlaridagi ko‘chalar tarmog‘i orqali Buxoroning ichki shaharsozlik tuzilishi va Somoniylar davriga xos rejalashtirish an’analari yoritiladi

В статье проводится научный анализ топографической структуры Бухары в эпоху Саманидов, где центральное место в типологии города занимали шахристан, рабад, регистан и кладбища. Также рассматривается планировка улиц и расположение кладбищ в пределах шахристона и рабада, что позволяет выявить их роль во внутренней структуре города, а также в религиозной и социальной жизни

The article provides a scholarly analysis of the topographic structure of Bukhara during the Samanid period, focusing on the shahristan, rabad, registan, and cemeteries, which occupied a central place in the city’s typology. It also examines the layout of streets and the location of cemeteries within the shahristan and rabad, revealing their significance in the urban structure, as well as in the city’s religious and social life

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Buxoro Somoniylar topografiya shahriston rabad registon mozor ko‘chalar Jo‘yi Mo‘liyon arxeologiya va hokazo Бухара Саманиды топография шахристан рабад регистан кладбище улицы Джуйи Мулиён археология и др Bukhara Samanids topography shahristan rabad registan cemetery streets Joi Muliyon archaeology etc

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.003.pap19/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Абу Бакр Муҳаммад ибн Жаъфар Наршахий. Бухоро тарихи. – Тошкент: Шарқ баёзи, 1993
  2. Абу Бакр Мухаммад ибн Джа‘фар ан-Наршахи. Та’рих-и Бухара. История Бухары / Перевод, комментарии и примечания Ш.С. Камолиддина, археолого-топографический комментарий Е.Г. Некрасовой. – Ташкент: SMI- ASIA, 2011
  3. Айний С. Воспоминания. – Москва–Ленинград: Академия наук СССР, 1960
  4. Андреев М.С., Чехович О.Д. Арк (Кремль) Бухары в конце XIX – начале XX вв. – Душанбе: Дониш, 1972
  5. Бартольд В.В. Работы по исторической географии // *Сочинения в 9-ти томах*. – Т. III. – Москва: Наука, 1965
  6. Беленицкий А.М., Бентович И.Б., Большаков О.Г. Средневековый город Средней Азии. – Ленинград: Наука, 1973
  7. Бичурин Н.Я. Собрание сведений о народах, обитавших в Средней Азии в Древние времена. – Т. II. – Москва–Ленинград: Изд-во АН СССР, 1950
  8. Булатов М.С. Мавзолей Саманидов – жемчужина архитектуры Средней Азии. – Ташкент: Изд. литературы и искусства имени Г. Гуляма, 1976
  9. Город в средневековой цивилизации Западной Европы. – Т. 1: Феномен средневекового урбанизма / Отв. ред. А.А. Сванидзе. – М.: Наука, 1999. – 390 с
  10. Денике Б.П. Архитектурный орнамент Средней Азии. – Москва– Ленинград: Издательство Всесоюзной Академии архитектуры, 1939
  11. Ибн Ҳавқал. Сурат ал-ард. Ернинг сурати / Араб тилидан таржима ва изоҳлар муаллифи Ш.С. Камолиддин. – Тошкент: Ўзбекистон Миллий Энциклопедияси Давлат илмий нашриёти, 2011
  12. Истахрий. Китоб ал-масолик вал-мамолик / Араб тилидан таржима, изоҳ ва кўрсаткичлар муаллифи Р.Т. Худайберганов. – Тошкент: Фан, 2019
  13. Камолиддин Ш. К биографии Наршахи // Общественные науки в Узбекистане. – 1997. – № 9-10-11
  14. Лавров В.А. Градостроительная культура Средней Азии: (С древних времен до второй половины XIX века). – Москва: Госстройиздат, 1950
  15. Мирзаахмедов Д.К. К изучению исторической топографии Бухары района мавзолея Саманидов // ИМКУ. – Вып. 19. – Ташкент, 1984
  16. Муин ул-фуқаро, Аҳмад ибн Маҳмуд. Тарихи Муллозода дар зикри мазороти Бухоро / Форс тилидан таржима, муқаддима, тадқиқ, изоҳлар, иловалар муаллифи ва нашрга тайёрловчи: Комилжон Раҳимов. – Тошкент: Фан, 2019
  17. Мухамеджанов А. Результаты археологических исследований на территории города Бухары // Общественные науки в Узбекистане. – 1984. – № 1
  18. Некрасова Е.Г. К истории сложения стен Арка г. Бухары // Из истории культурного наследия Бухары. – Ташкент, 1990
  19. Ремпель Л.И. Из истории градостроительства на Востоке (материалы по планировке старой Бухары) // Искусство зодчих Узбекистана. – Ташкент: Изд. Академии наук Узбекской ССР, 1962
  20. Саиджонов М. Бухоро шаҳри ва унинг эски бинолари / Таржима, сўзбоши, шарҳлар муаллифи Ҳ. Тўраев. – Тошкент: Марказий Осиёни тадқиқ қилиш Француз институти (Document de travail de L’IFEAC, №16), 2005
  21. Торгоев А.И., Мирзаахмедов Д.К., Курбанов Б.Г. Художественный металл Бухары и Бухарского оазиса VIII–XIV вв. – Самарканд: МИЦАИ, 2023
  22. Умняков И.И. К вопросу об исторической топографии средневековой Бухары // Сборник Туркестанского Восточного института в честь проф. Э.А. Шмидта. – Ташкент, 1923
  23. Филимонов В.М. Регистан-Майдан-Древнейший градообразующий элемент Бухары // Архитектура и строительство Узбекистана. – 1986. – № 6
  24. Хмельницкий С. Между Саманидами и Монголами. Архитектура Средней Азии XI –начало XII вв. – Ч. I. – Берлин–Рига: Gamajun, 1996
  25. Шишкин В.А. Архитектурные памятники Бухары. – Ташкент: Изд. Комитета наук УзССР, 1936
  26. Адылов Ш.Т. Легендарный Джуй-и Мулиён (вопросы топонимии и локализации) // Согдийский сборник. – Вып. 7 / Отв. ред. Ш.С. Камолиддин. – Saarbrücken: LAP, 2020
  27. al-Moqaddasi, Abu ‘Abdallah Mohammad ibn Ahmad Shamsaddin. Descriptio Imperii moslemici / Ed. M.J. de Goeje. – Lugduni- Batavorum: E.J.Brill, 1877. – (BGA, pars 3)
  28. Historie des Samanides par Mirkhond. Texte persan, traduit et accompagne de notes criticis, historiques et geographiques par M.Defremery. – Paris, 1832

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Turkiston ilk o‘rta asrlarda: tarix va tarixiy geografiya (VI–VIII va IX–XIII asrlar). Shamsiddin Kamoliddin ustozning 70 yillik yubiley konferensiyasi maqolalar to‘plami Туркестан в раннее Средневековье: история и историческая география (VI–VIII и IX–XIII века). Сборник статей юбилейной конференции к 70-летию профессора Шамсиддина Камолиддина Turkestan in the Early Middle Ages: History and Historical Geography (6th–8th and 9th–13th Centuries). Proceedings of the Conference Marking the 70th Birthday of Professor Shamsiddin Kamoliddin

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
RaqamНомерID
conf.2025.003.pap19
YilГодYear
2025
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
Buxoro, Somoniylar, topografiya, shahriston, rabad, registon, mozor, ko‘chalar, Jo‘yi Mo‘liyon, arxeologiya va hokazoБухара, Саманиды, топография, шахристан, рабад, регистан, кладбище, улицы, Джуйи Мулиён, археология и дрBukhara, Samanids, topography, shahristan, rabad, registan, cemetery, streets, Joi Muliyon, archaeology, etc
ORCID
Umarov Baxtishod Baxridin o‘g‘li — 0000-0002-0501-3789
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2025-11-20
YangilanganОбновленоUpdated
2026-09-24
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Mahmudxo‘ja Behbudiyning publitsistik merosida milliy tarbiya g‘oyalarining yoritilishi Идеи национального воспитания в публицистическом наследии Махмудходжи Бехбуди Ideas of national upbringing in the journalistic legacy of Mahmudkhoja Behbudi Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · 103-105-b.Алмуратова Гулбахор Мансур кизи · 2026 · с. 103-105Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · pp. 103-105TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap19/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab tilida fleksiya (e’rob)ning lingvopoetik funksiyalari Лингвопоэтические функции флексии (и‘раба) в арабском языке Linguopoetic functions of inflection (i‘rab) in Arabic Maxkamov Baxtiyor · 2026 · 232-235-b.Махкамов Бахтиёр · 2026 · с. 232-235Maxkamov Baxtiyor · 2026 · pp. 232-235TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap49/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab tilidagi frazeologik birliklarni o‘zbek tiliga tarjima qilish usullari Способы перевода арабских фразеологических единиц на узбекский язык Methods of translating Arabic phraseological units into Uzbek Abduvaxobova Muslima Ulug‘bek qizi · 2026 · 200-204-b.Абдувахобова Муслима Улугбек кизи · 2026 · с. 200-204Abduvaxobova Muslima Ulug‘bek qizi · 2026 · pp. 200-204TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap42/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab va o‘zbek tillarida badiiy metaforalarning konseptual maydoni Концептуальное поле художественных метафор в арабском и узбекском языках The conceptual field of literary metaphors in Arabic and Uzbek Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · 205-209-b.Азимов Азамхон Усмонжон угли, Каримова Шахло Ганиевна · 2026 · с. 205-209Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · pp. 205-209TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap43/