ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper

Tarixiy manbalardagi jismoniy sihatlik bilan bog‘liq birliklar xususida (“Devonu lug‘oti-t-turk” misolida)

О единицах, связанных с физическим здоровьем, в исторических источниках (на примере «Диван лугат ат-тюрк»)

On units related to physical health in historical sources (the case of the “Diwan Lughat al-Turk”)

Mahkamova Robiya, Yuldashev MahmudjonМахкамова Робия, Юлдашев МахмуджонMahkamova Robiya, Yuldashev Mahmudjon

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Turkiyshunos olim Mahmud Qoshg‘ariyning “Devonu lug‘ati-t-turk” – “Turk so‘zlari devoni” asari tilshunoslik sohasi uchun muhim va beqiyos yozma yodgorlikdir. Asarda XI asr turkiy tilining o‘ziga xos fonetik, leksik va grammatik xususiyatlari haqida salmoqli ma’lumotlar qayd etilgan. Shuningdek, asarda turkiy tildagi tibbiyot bilan bog‘liq ko‘plab uchraydi. Ularning ayrimlari shakliy jihatdan turli darajada o‘zgarishga uchragan, ayrimlari esa XI asrdagi leksik ko‘rinishini yo‘qotmagan. Biz maqolada shunday so‘zlarning XI asr ko‘rinishi va hozirgi o‘zgarishlari yoki aksinchaligini yoritishga harakat qildik

Сочинение тюрколога Махмуда Кашгари «Диван лугат ат-тюрк» («Собрание тюркских слов») – важный и бесценный письменный памятник для языкознания. Оно содержит существенные сведения о фонетических, лексических и грамматических особенностях тюркского языка XI века, а также многочисленные лексические единицы, связанные с медициной. Одни из них в разной степени изменили форму, другие сохранили облик XI века. В статье сделана попытка показать формы таких слов в XI веке и их современные преобразования или наоборот.

The work “Dīwān Lughāt al-Turk” (“Compendium of the Turkic Languages”) by the Turkologist Mahmud al-Kashgari is an important and invaluable written monument for the field of linguistics. The work contains significant information about the phonetic, lexical, and grammatical features of the 11th-century Turkic language. In addition, it includes numerous lexical units related to medicine in the Turkic language. Some of these have undergone various degrees of formal changes, while others have preserved their 11th-century lexical form. In this article, we have attempted to highlight the 11th-century forms of such words and their modern transformations or vice versa

Перевод аннотации выполнен издательством, это не авторский текст.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: tan sihatligi “Devonu lug‘ati-t-turk” tibbiy leksemalar xalq tabobati turkiy til tarixi физическое здоровье «Диван лугат ат-тюрк» медицинские лексемы народная медицина physical health “Dīwān Lughāt al-Turk” medical lexemes folk medicine

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap09/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

Tarkibida:Входит в:Part of: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
RaqamНомерID
conf.2026.001.pap09
YilГодYear
2026
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
55-57
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
tan sihatligi, “Devonu lug‘ati-t-turk”, tibbiy leksemalar, xalq tabobati, turkiy til tarixiфизическое здоровье, «Диван лугат ат-тюрк», медицинские лексемы, народная медицинаphysical health, “Dīwān Lughāt al-Turk”, medical lexemes, folk medicine
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2026-05-13
YangilanganОбновленоUpdated
2026-09-24

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper O‘zbek tili terminologiyasida o‘zlashma so‘zlarning o‘rni va ularning semantik o‘zgarishi xususida О месте заимствованных слов в терминологии узбекского языка и их семантических изменениях On the place of loanwords in Uzbek terminology and their semantic change Abduhamidova Gulnoza · 2026 · 6-8-b.Абдухамидова Гулноза · 2026 · с. 6-8Abduhamidova Gulnoza · 2026 · pp. 6-8TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap01/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Rus va o‘zbek tillaridagi tabu leksikaning tarjimada berilishi: lingvokognitiv va madaniy moslashuv muammolari Передача табуированной лексики русского и узбекского языков в переводе: лингвокогнитивные и культурно-адаптационные проблемы Rendering taboo vocabulary of Russian and Uzbek in translation: linguocognitive and cultural adaptation problems Yusupova Shoxsanam Mirzali kizi · 2026 · 258-262-b.Юсупова Шохсанам Мирзали кизи · 2026 · с. 258-262Yusupova Shoxsanam Mirzali kizi · 2026 · pp. 258-262TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap56/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Ta’lim tizimining transformatsiyasi: an’analardan innovatsiyalarga Трансформация системы образования: от традиций к инновациям Transformation of the education system: from traditions to innovations Ruzmetova Xilola Abdusharipovna, Mominova Madina Shukurulla kizi · 2026 · 293-298-b.Рузметова Хилола Абдушариповна, Моминова Мадина Шукурулла кизи · 2026 · с. 293-298Ruzmetova Xilola Abdusharipovna, Mominova Madina Shukurulla kizi · 2026 · pp. 293-298TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap63/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Mustag‘firiy hadis qabul qilib olish va yetkazishda qo‘llagan so‘zlar tahlili Анализ слов, употребляемых аль-Мустагфири при получении и передаче хадисов An analysis of the terms used by al-Mustaghfiri in receiving and transmitting hadith Mirzayev Bahodir · 2026 · 288-292-b.Мирзаев Баходир · 2026 · с. 288-292Mirzayev Bahodir · 2026 · pp. 288-292TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap62/