ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper

Meva konseptining ingliz va o‘zbek tillarida kognitiv va lingvokulturologik talqini

Когнитивная и лингвокультурологическая интерпретация концепта «фрукт» в английском и узбекском языках

A cognitive and linguocultural interpretation of the concept “fruit” in English and Uzbek

Jakbarova Sevaraxon Mamurjanovna iD, Malikova Zuhra Shavkat qiziДжакбарова Севарахон Мамуржановна iD, Маликова Зухра Шавкат кизиJakbarova Sevaraxon Mamurjanovna iD, Malikova Zuhra Shavkat qizi

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Ushbu maqolada “meva” konsepti ingliz va oʻzbek tillari misolida kognitiv va lingvokulturologik yondashuv asosida tahlil qilinadi. Maqolada meva nomlarining inson tafakkuridagi konseptual tasnifi, ularning semantik va ramziy ma’nolari hamda metaforik ishlatilishi oʻrganiladi. Shu bilan birga, meva konsepti orqali har ikki til madaniyatidagi qadriyatlar, urf-odatlar va milliy dunyoqarashlar namoyon boʻlishi koʻrsatib beriladi. Tadqiqot meva nomlarining nafaqat leksik birlik, balki madaniy ma’lumot va kognitiv tuzilmalarning muhim tashuvchisi ekanligini ta’kidlaydi

В статье на основе когнитивного и лингвокультурологического подходов анализируется концепт «фрукт» на материале английского и узбекского языков. Рассматриваются понятийная классификация названий фруктов в сознании человека, их семантические и символические значения и метафорическое употребление. Показано, как концепт «фрукт» отражает культурные ценности, традиции и национальную картину мира в обоих языках; подчёркивается, что названия фруктов – не только лексические единицы, но и важные носители культурной информации и когнитивных структур. Отмечается также необходимость сотрудничества человека и машины в будущем: машинный перевод может дополнять работу человека, однако роль переводчика не исчезнет полностью, а трансформируется.

This article analyzes the concept of “fruit” based on a cognitive and linguocultural approach using examples from the English and Uzbek languages. The study examines the conceptual classification of fruit names in human cognition, their semantic and symbolic meanings, as well as their metaphorical usage. In addition, it demonstrates how the concept of fruit reflects cultural values, traditions, and national worldviews in both languages. The research emphasizes that fruit names function not only as lexical units but also as important carriers of cultural information and cognitive structures. Furthermore, the necessity of collaboration between humans and machines in the future is emphasized. In conclusion, it is argued that machine translation may complement human work in the future; however, the role of the translator will not disappear entirely but will instead undergo transformation

Перевод аннотации выполнен издательством, это не авторский текст.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: meva konsepti kognitiv tilshunoslik lingvokulturologiya konseptual tahlil semantik maydon frazeologik birliklar metafora ingliz tili oʻzbek tili qiyosiy tahlil milliy mentalitet madaniy qadriyatlar концепт «фрукт» когнитивная лингвистика лингвокультурология концептуальный анализ семантическое поле фразеологизмы метафора английский язык узбекский язык сравнительный анализ национальный менталитет культурные ценности fruit concept cognitive linguistics linguoculturology conceptual analysis semantic field phraseological units metaphor English language Uzbek language comparative analysis national mentality cultural values

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap45/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

Tarkibida:Входит в:Part of: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
RaqamНомерID
conf.2026.001.pap45
YilГодYear
2026
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
215-218
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
meva konsepti, kognitiv tilshunoslik, lingvokulturologiya, konseptual tahlil, semantik maydon, frazeologik birliklar, metafora, ingliz tili, oʻzbek tili, qiyosiy tahlil, milliy mentalitet, madaniy qadriyatlarконцепт «фрукт», когнитивная лингвистика, лингвокультурология, концептуальный анализ, семантическое поле, фразеологизмы, метафора, английский язык, узбекский язык, сравнительный анализ, национальный менталитет, культурные ценностиfruit concept, cognitive linguistics, linguoculturology, conceptual analysis, semantic field, phraseological units, metaphor, English language, Uzbek language, comparative analysis, national mentality, cultural values
ORCID
Jakbarova Sevaraxon Mamurjanovna — 0009-0004-5657-3585
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2026-05-13
YangilanganОбновленоUpdated
2026-09-24

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper O‘zbek tili terminologiyasida o‘zlashma so‘zlarning o‘rni va ularning semantik o‘zgarishi xususida О месте заимствованных слов в терминологии узбекского языка и их семантических изменениях On the place of loanwords in Uzbek terminology and their semantic change Abduhamidova Gulnoza · 2026 · 6-8-b.Абдухамидова Гулноза · 2026 · с. 6-8Abduhamidova Gulnoza · 2026 · pp. 6-8TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap01/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Rus va o‘zbek tillaridagi tabu leksikaning tarjimada berilishi: lingvokognitiv va madaniy moslashuv muammolari Передача табуированной лексики русского и узбекского языков в переводе: лингвокогнитивные и культурно-адаптационные проблемы Rendering taboo vocabulary of Russian and Uzbek in translation: linguocognitive and cultural adaptation problems Yusupova Shoxsanam Mirzali kizi · 2026 · 258-262-b.Юсупова Шохсанам Мирзали кизи · 2026 · с. 258-262Yusupova Shoxsanam Mirzali kizi · 2026 · pp. 258-262TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap56/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Ta’lim tizimining transformatsiyasi: an’analardan innovatsiyalarga Трансформация системы образования: от традиций к инновациям Transformation of the education system: from traditions to innovations Ruzmetova Xilola Abdusharipovna, Mominova Madina Shukurulla kizi · 2026 · 293-298-b.Рузметова Хилола Абдушариповна, Моминова Мадина Шукурулла кизи · 2026 · с. 293-298Ruzmetova Xilola Abdusharipovna, Mominova Madina Shukurulla kizi · 2026 · pp. 293-298TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap63/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Mustag‘firiy hadis qabul qilib olish va yetkazishda qo‘llagan so‘zlar tahlili Анализ слов, употребляемых аль-Мустагфири при получении и передаче хадисов An analysis of the terms used by al-Mustaghfiri in receiving and transmitting hadith Mirzayev Bahodir · 2026 · 288-292-b.Мирзаев Баходир · 2026 · с. 288-292Mirzayev Bahodir · 2026 · pp. 288-292TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap62/