ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

Maqola Статья Article

Abu Hanifa hayoti va uning ilmiy faoliyatiga doir ayrim mulohazalar

Некоторые размышления о жизни и научной деятельности Абу Ханифы

Some reflections on the life and scholarly activity of Abu Hanifa

Mamataxunov Nozimjon AzizovichМаматахунов Нозимжон АзизовичMamataxunov Nozimjon Azizovich

Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari · ISSN 3030-3273

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Ushbu maqolada hanafiylik mazhabining asoschisi – Imom Abu Hanifaning hayot yo‘li va ilmiy faoliyatiga doir ayrim muhim masalalar tahlil qilinadi. Xususan, olimning bolalik yillari, ilm yo‘liga kirib kelishi hamda ustozlaridan ta’lim olishi jarayoni haqida mavjud tarixiy manbalar asosida ma’lumot beriladi. Shuningdek, olimning shogirdlari, ilmiy maktabining tarmoqlari, yo‘nalishlari, islom diyorining turli hududlariga olimning ilmi qay tartibda kirib borganligi ochib beriladi. Jumladan, tadqiqot natijalari sifatida Movarounnahrda hanafiy aqidaviy ta’limotining yoyilishida Abu Hanifa asarlari o‘rni, uning shogirdlari xizmati ahamiyati haqida fikr yuritiladi. Shu bilan birga, Abu Hanifaga nisbat berilgan asarlar, bu asarlarga yozilgan sharhlar, hamda ularning keyingi davrlardagi ahamiyati xususida ma’lumotlar havola qilinadi.

В данной статье анализируются ключевые аспекты жизни и научной деятельности Имама Абу Ханифы, основателя ханафитского мазхаба. На основе доступных исторических источников представлена информация о детских годах учёного, его пути к знаниям и процессе обучения у своих учителей. Кроме того, раскрываются роль учеников Абу Ханифы, направления и ветви его научной школы, а также процесс распространения его учения в различных регионах исламского мира. В результате исследования подчеркивается значение трудов Абу Ханифы и вклад его учеников в распространение ханафитского учения в Мавераннахре. Также упоминаются произведения, приписываемые Абу Ханифе, комментарии к ним и их значение в последующие эпохи.

In this article several key aspects of the life and scholarly activities of Imam Abu Hanifa, the founder of the Hanafi school of Islamic jurisprudence are analysed. Based on available historical sources, it provides insights into the scholar’s early years, his pursuit of knowledge, and the process of receiving education from his teachers. Furthermore, the article elucidates the contributions of Abu Hanifa’s disciples, the branches and directions of his scholarly school, and the dissemination of his teachings across various regions of the Islamic world. The study highlights the significance of Abu Hanifa’s works and the role of his disciples in the spread of Hanafi doctrine in Mawaraunnahr. Additionally, it references the works attributed to Abu Hanifa, the commentaries written on them, and their enduring importance in subsequent periods.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: islom ilm ilmiy maktab qozi mazhab fiqh musulmon Movarounnahr olim ислам знание научная школа кади мазхаб фикх мусульманин Мавераннахр учёный Islam knowledge scholarly school judge madhhab fiqh Muslim Mawaraunnahr scholar

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.001.art07/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Abu Hafs Umar an-Nasafiy. (1999). Al-Qand fi zikri ulama as-Samarqand – Tehron: Ayina-i Miras
  2. Ahmad Sharbosiy. Al-Aimmat al-arbaa. – Bayrut: Dar al-Jayl (Arab tilida)
  3. Aydinli Osman. (2001). Fethinden samanilerin yikilişina kadar Semerkant tarihi. MÜSBE, Doktora tezi. – Istanbul
  4. Hafiziddin Muhammad Kardariy. (1981). Manaqib Abu Hanifa. – Bayrut. (Arab tilida)
  5. Ibn Dovud Balxiy. (1932). Fazail al-Balh. – Tehron. (Fors tilida)
  6. Kutlu Sönmes. (2000). Turklerin Islamlaşma Suresinde Murçiye ve tesirleri. – Ankara
  7. Madelung W. (1982). The Early Murjiʼa in Khurāsān and Transoxania and the Spread of Hanafism // Der Islam, № 59. – P. 32-39
  8. Muhammad ibn Abdurahman Humays. (2007). Usul ad-din indal Imam Abi Hanifa. – Ar-Riyod: Dar as-Samiy. (Arab tilida)
  9. Muhammad Muhrus Abdullatif. (1977). Mashayikh Balh minal Hanafiya va ma infaradu bihi minal masail al-fiqhiya (J. 1-2). – Bag‘dod: Dar al-Arabiya lit-Tibaa. (Arab tilida)
  10. Оқилов С. (2020). Абу Мансур ал-Мотуридий илмий мероси ва мотуридия таълимоти. Монография. – Тошкент: “Hilоl-Nаshr”
  11. С. Оқилов, А. Ғиёсов (2019) Имом Аъзам Абу Ҳанифанинг “Васият Аби Ҳанифа” асари. – Тошкент: “Hilоl-Nаshr”
  12. Shihabuddin Hamaviy. (1906). Mu’jam al-buldan (J. 1-8). – Qohira. (Arab tilida)

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 2-son, 2025 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 2, 2025 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 2, 2025

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
Maqola Статья Article
RaqamНомерID
son.2025.001.art07
YilГодYear
2025
JurnalЖурналJournal
Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari
Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
3030-3273
SonВыпускIssue
2-son (2), 2025№ 2 (2), 2025No. 2 (2), 2025
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
71-78
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
islom, ilm, ilmiy maktab, qozi, mazhab, fiqh, musulmon, Movarounnahr, olimислам, знание, научная школа, кади, мазхаб, фикх, мусульманин, Мавераннахр, учёныйIslam, knowledge, scholarly school, judge, madhhab, fiqh, Muslim, Mawaraunnahr, scholar
LitsenziyaЛицензияLicense
CC BY 4.0
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2025-08-17
YangilanganОбновленоUpdated
2026-08-13
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

Maqola Статья Article Keksalik davrida psixik rivojlanish va qarish davrlari Психическое развитие в пожилом возрасте и периоды старения Mental development in old age and periods of aging Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · 144-155-b.Худайбердиева Светлана Владимировна · 2026 · с. 144-155Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · pp. 144-155TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art15/ Maqola Статья Article Davlat boshqaruvi terminlarining shakllanish manbalari Источники формирования терминов государственного управления Sources of the formation of public administration terms G‘aniyeva Lobar Sa’dulla qizi · 2026 · 33-46-b.Ганиева Лобар Садулла кизи · 2026 · с. 33-46G‘aniyeva Lobar Sa’dulla qizi · 2026 · pp. 33-46TarkibidaВ выпускеIn issue: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 3-son, 2026 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 3, 2026 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.007.art04/ Maqola Статья Article Xotin-qizlar tadbirkorligining iqtisodiy barqarorligini baholash ko‘rsatkichlari tizimini takomillashtirish Совершенствование системы показателей оценки экономической устойчивости женского предпринимательства Improving the system of indicators for assessing the economic sustainability of women’s entrepreneurship Ibragimova Sevara Kabildjanovna · 2026 · 85-95-b.Ибрагимова Севара Кабилджановна · 2026 · с. 85-95Ibragimova Sevara Kabildjanovna · 2026 · pp. 85-95TarkibidaВ выпускеIn issue: Iqtisod, menejment va pul. 3-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуск 3, 2026 Economics, Management and Money. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.008.art09/ Maqola Статья Article Kichik biznes subyektlarining bandlikni ta’minlash salohiyatini baholashning nazariy-metodik asoslari Теоретико-методические основы оценки потенциала обеспечения занятости субъектов малого бизнеса Theoretical and methodological foundations for assessing the employment provision capacity of small business entities Turdiqulov Farrux Ravshanjon o‘g‘li · 2026 · 73-84-b.Turdiqulov Farrux Ravshanjon o‘g‘li · 2026 · с. 73-84Turdiqulov Farrux Ravshanjon o‘g‘li · 2026 · pp. 73-84TarkibidaВ выпускеIn issue: Iqtisod, menejment va pul. 3-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуск 3, 2026 Economics, Management and Money. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.008.art08/