Maqola Статья Article
Turli yosh davrlarida aybdorlik va uyat kechinmalarining tutgan o‘rni
Роль переживания вины и стыда в разном возрасте
The role of experience of guilt and shame at different ages
Djurakulova Dilfuza FarxodovnaДжуракулова Дилфуза ФарходовнаDjurakulova Dilfuza Farxodovna
Innovatsion pedagogika va psixologiya Инновационная педагогика и психология Innovative Pedagogy and Psychology · ISSN 2181-4465
To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only
AnnotatsiyaАннотацияAbstract
Ushbu maqolada turli yosh davrlarida aybdorlik va uyat his- tuyg‘ularining shaxs ijtimoiy -psixologik hayotidagi o‘rni keng yoritiladi. Ularning o‘ziga xos xususiyatlari, o‘xshashlik va farqlari, shuningdek, ijtimoiy -psixologik mexanizmlari nazariy va amaliy nuqtai nazardan tahlil qilinadi. Tadqiqotda aybdorlik va uyatning shaxs o‘z-o‘ziga munosabati, o‘z-o‘zini baholash jarayonlari, vijdon, qo‘rquv, agressiya, pushaymonlik kabi hissiyotlarga ta’siri o‘rganiladi. Maqola ushbu his-tuyg‘ularning turli yosh bosqichlarida shaxsning ijtimoiy munosabatlari, axloqiy me’yorlarga rioya qilishi va majburiyatlariga ta’sirini k o‘rib chiqadi. Aybdorlik va uyat hislari shaxsning o‘z xatolarini tushunish va tuzatish jarayonlarida muhim rol o‘ynaydi. Tadqiqot natijalari aybdorlik va uyatning shaxs rivojlanishidagi muhim rolini tushunishga yordam beradi va ularning ijtimoiy muhitdagi o‘rnini aniqlashtirishga xizmat qil adi.
В данной статье всесторонне рассматривается роль эмоций вины и стыда в социально-психологической жизни личности на разных возрастных этапах. Анализируются их уникальные характеристики, сходства и различия, а также социально-психологические механизмы с теоретической и практической точек зрения. Исследование изучает влияние вины и стыда на отношение к себе, процессы самооценки и их связь с такими эмоциями, как совесть, страх, агрессия и сожаление. Статья посвящена воздействию этих эмоций на социальные отношения личности, соблюдение моральных норм и обязанностей в различные возрастные периоды. Чувства вины и стыда играют важную роль в осознании и исправлении ошибок. Результаты исследования способствуют пониманию ключевой роли вины и стыда в развитии личности и их значения в социальной среде.
This article comprehensively examines the role of guilt and shame emotions in an individual’s socio-psychological life across various age periods. Their unique characteristics, similarities, and differences, as well as socio-psychological mechanisms, are analyzed from both theoretical and practical perspectives. The study explores the impact of guilt and shame on self-relation, self-esteem processes, and their connection to emotions such as conscience, fear, aggression, and regret. The article addresses the influence of these emotions on an individual’s social relationships, adherence to moral norms, and obligations across different age stages. Guilt and shame play a significant role in understanding and correcting one’s mistakes. The research findings contribute to understanding the crucial role of guilt and shame in personal development and their significance in the social environment.
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Ayb aybdorlik hissi uyat vijdon xato qo‘rquv agressiya ijtimoiy hissiyot majburiyat o‘z-o‘ziga munosabat o‘z-o‘zini baholash xo‘rlanish вина вина стыд совесть ошибка страх агрессия социальное чувство приверженность самооценка самоуважение унижение guilt guilt shame conscience mistake fear aggression social feeling commitment self-esteem self-esteem humiliation
Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link
https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.002.art02/
Djurakulova Dilfuza Farxodovna. Turli yosh davrlarida aybdorlik va uyat kechinmalarining tutgan o‘rni // Innovatsion pedagogika va psixologiya. — 2025. — 2-son (2). — B. 15-28. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.002.art02/
Джуракулова Дилфуза Фарходовна. Роль переживания вины и стыда в разном возрасте // Инновационная педагогика и психология. — 2025. — № 2 (2). — С. 15-28. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.002.art02/
Djurakulova Dilfuza Farxodovna. The role of experience of guilt and shame at different ages // Innovative Pedagogy and Psychology. — 2025. — No. 2 (2). — pp. 15-28. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.002.art02/
Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.
AdabiyotlarСписок литературыReferences
- O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi «2022- 2026-mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi to‘g‘risida»gi PF- 60-sonli Farmoni
- Djurakulova D. (2023). Aybdorlik va uyat psixologik fenomen sifatida. Monografiya. – Samarqand: SamDU nashriyoti. – 132 b
- Djurakulova D. (2023). Shaxsda aybdorlik hissi namoyon bo‘lishining psixologik xususiyatlari. Avtoreferat (PhD). – Toshkent
- Дэн Дубравин. (2019). Психология эмоций: чувства под контролем. – Киев: Агентство «IPIO»
- Изард К. (2002). Психология эмоций. – Санкт-Петербург: Питер
- Ильин Е. (2019). Эмоции и чувства: Учебное пособие. – Санкт- Петербург: Питер
- Куницына В. (1991). Трудности межличностного общения (Диссертация на соискание ученой степени доктора психологических наук). – Санкт- Петербург
- Льюис М. (1993). Самосознательные эмоции: смущение, гордость, стыд и вина. – Нью-Йорк, – Лондон: “The Guilford Press”
- Матюшин Г. (1998). Стыд и совесть как формы моральной самооценки. – Москва: Изд-во МГОПУ: НОУ
- Муздыбаев К. (1995). Переживание вины и стыда. – Санкт-Петербург: Санкт-Петербургский филиал Института социологии
Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications
- Zenodo TasdiqlanganПодтвержденоVerifiedПолный текст в ZenodoTurli yosh davrlarida aybdorlik va uyat kechinmalarining tutgan o‘rnihttps://zenodo.org/records/23061697
Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.
Tarkibida:Входит в:Part of: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 2-son, 2025 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 2, 2025 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 2, 2025
Ma'lumotlarСведения об изданииRecord
- TuriТипType
- Maqola Статья Article
- RaqamНомерID
- son.2025.002.art02
- YilГодYear
- 2025
- JurnalЖурналJournal
- Innovatsion pedagogika va psixologiya Инновационная педагогика и психология Innovative Pedagogy and Psychology
- Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
- 2181-4465
- SonВыпускIssue
- 2-son (2), 2025№ 2 (2), 2025No. 2 (2), 2025
- Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
- 15-28
- Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
- Ayb, aybdorlik hissi, uyat, vijdon, xato, q o‘rquv, agressiya, ijtimoiy hissiyot, majburiyat, o‘z-o‘ziga munosabat, o‘z-o‘zini baholash, xo‘rlanish, kamsitilish, pushaymonlikвина, вина, стыд, совесть, ошибка, страх, агрессия, социальное чувство, приверженность, самооценка, самоуважение, унижение, дискриминация, раскаяниеguilt, guilt, shame, conscience, mistake, fear, aggression, social feeling, commitment, self-esteem, self-esteem, humiliation, discrimination, remorse
- LitsenziyaЛицензияLicense
- CC BY 4.0
- KirishДоступAccess
- Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
- Nashr sanasiДата публикацииPublished
- 2025-08-17
- YangilanganОбновленоUpdated
- 2026-08-13
- Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at
- Zenodo DOI 10.5281/zenodo.23061697
- Butun son:Весь выпуск:Full issue: Zenodo DOI 10.5281/zenodo.23059475
- Butun son:Весь выпуск:Full issue: Internet Archive



