ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

Maqola Статья Article

Ona tili fanini o‘qitishda shaxsga yo‘naltirilgan pedagogik texnologiyalardan foydalanish metodikasini takomillashtirish

Совершенствование методики использования личностно-ориентированных педагогических технологий в преподавании родного языка

Enhancing the methodology of using learner-centered pedagogical technologies in mother-tongue instruction

Taylakova Dilnoza NorbekovnaТайлакова Дилноза НорбековнаTaylakova Dilnoza Norbekovna

Innovatsion pedagogika va psixologiya Инновационная педагогика и психология Innovative Pedagogy and Psychology · ISSN 2181-4465

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Ushbu maqolada ona tili fanini o‘qitishda shaxsga yo‘naltirilgan pedagogik texnologiyalarni tanlash va qo‘llashning nazariy-amaliy asoslari yoritiladi. Tadqiqotda interfaol, o‘yin asosidagi, loyiha va muammoli o‘qitish hamda differensial yondashuvning ona tili darslari mazmuni va baholash tizimi bilan integratsiyasi tahlil qilinadi. Metodologiya sifatida tizimli adabiyotlar sharhi, dars kuzatuvlari va kichik miqyosli sinov mashg‘ulotlari qo‘llanildi. Natijalar o‘quvchi ehtiyojiga moslashtirilgan maqsad qo‘yish, konstruktiv moslashuv (constructive alignment), formativ baholash va raqamli vositalar kombinatsiyasini o‘zlashtirish, nutqiy kompetensiya va motivatsiyani sezilarli oshirishini ko‘rsatdi. Shuningdek, o‘qituvchi roli fasilitator sifatida qayta talqin qilinib, o‘quvchilarning refleksiya va metakognitiv ko‘nikmalarini rivojlantirish mexanizmlari ko‘rsatib beriladi.

В статье раскрываются теоретико-практические основы отбора и применения личностно-ориентированных педагогических технологий при преподавании родного языка. Проанализирована интеграция интерактивного, игрового, проектного и проблемного обучения, а также дифференциации с содержанием уроков и системой оценивания. Методологически использованы системный обзор литературы, наблюдения уроков и маломасштабные пилотные занятия. Результаты показывают, что сочетание целеполагания, адаптированного к потребностям учащихся, конструктивного выравнивания, формативного оценивания и цифровых инструментов значительно повышает усвоение, речевую компетентность и мотивацию. Дополнительно переосмысляется роль учителя как фасилитатора и описываются механизмы развития рефлексии и метакогнитивных навыков. В заключение предлагается методическая карта и практические рекомендации по проектированию урока.

This article examines the theoretical and practical foundations for selecting and implementing learner-centered pedagogical technologies in mother-tongue instruction. It analyzes how interactive, game-based, project and problem-based learning, and differentiated instruction integrate with lesson content and assessment. The methodology combines a systematic literature review, classroom observations, and small-scale pilot sessions. Findings indicate that aligning goals to learners’ needs, applying constructive alignment, formative assessment, and judicious digital tools significantly improve achievement, oral/written proficiency, and motivation. The teacher’s role is reframed as a facilitator, and mechanisms for developing reflection and metacognitive skills are outlined. The paper concludes with a methodological map and concrete design recommendations for planning effective, learner-centered language lessons.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim pedagogik texnologiya ona tili ta’limi o‘quvchi markazli yondashuv o‘yin metodikasi interfaol usullar differensial yondashuv innovatsiya личностно-ориентированное обучение педагогические технологии обучение родному языку ученикоориентированный подход игровые методы интерактивные методики дифференцированный подход инновации learner-centered education pedagogical technologies mother tongue teaching student-centered approach game-based learning interactive methods differentiated instruction innovation

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.012.art05/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Akbarova M. Ona tili darslarida innovatsion texnologiyalar va o‘yin topshiriqlaridan foydalanish. O‘zbekistonda ilmiy-amaliy tadqiqotlar, 16-ko‘p tarmoqli ilmiy onlayn konferensiyasi, 7-qism, Toshkent, 2020, –B 67-69
  2. Botirova A., Adabiyot fanini o‘qitishda innovatsion texnologiyalar va o‘yin topshiriqlardan foydalanish. Til va adabiyot ta’limi jurnali, 2020, 1-son, p. 23
  3. Barkamol avlod – O‘zbekiston taraqqiyotining poydevori. Toshkent: Sharq, 2013
  4. Fayziyeva D. Technology Reshapes Pedagogy Toward More Student-Centered Approaches. International Journal of Artificial Intelligence, vol. 5, no. 8, 2025, pp. 450- 456
  5. Ishmuhammedov R.I., and M. Yuldashev. Ta’lim va tarbiyada innovatsion pedagogik texnologiyalar. Toshkent: Nihol, 2013
  6. Coskun V. Student-Centered Strategies in Foreign Language Teaching. Modern Education Review, vol. 5, no. 4, 2019, pp. 112–124
  7. Sayidahmedov N. Pedagogik mahorat va pedagogik texnologiya. Toshkent: Oliy Pedagogika Instituti, 2003
  8. Sayidahmedov N.S. Yangi pedagogik texnologiyalar. Toshkent: Moliya, 2003

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 4-son, 2025 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 4, 2025 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 4, 2025

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
Maqola Статья Article
RaqamНомерID
son.2025.012.art05
YilГодYear
2025
JurnalЖурналJournal
Innovatsion pedagogika va psixologiya Инновационная педагогика и психология Innovative Pedagogy and Psychology
Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
2181-4465
SonВыпускIssue
4-son (4), 2025№ 4 (4), 2025No. 4 (4), 2025
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
44-49
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim, pedagogik texnologiya, ona tili ta’limi, o‘quvchi markazli yondashuv, o‘yin metodikasi, interfaol usullar, differensial yondashuv, innovatsiyaличностно-ориентированное обучение, педагогические технологии, обучение родному языку, ученикоориентированный подход, игровые методы, интерактивные методики, дифференцированный подход, инновацииlearner-centered education, pedagogical technologies, mother tongue teaching, student-centered approach, game-based learning, interactive methods, differentiated instruction, innovation
LitsenziyaЛицензияLicense
CC BY 4.0
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2025-12-23
YangilanganОбновленоUpdated
2026-08-18
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

Maqola Статья Article Raqamli iqtisodiyot sharoitida kichik biznes va tadbirkorlikni logistika tizimi orqali rivojlantirish Развитие малого бизнеса и предпринимательства посредством логистической системы в условиях цифровой экономики Developing small business and entrepreneurship through the logistics system in the digital economy Mardonova O‘g‘iloy Ilhom qizi · 2026 · 142-149-b.Mardonova O‘g‘iloy Ilhom qizi · 2026 · с. 142-149Mardonova O‘g‘iloy Ilhom qizi · 2026 · pp. 142-149TarkibidaВ выпускеIn issue: Iqtisod, menejment va pul. 3-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуск 3, 2026 Economics, Management and Money. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.008.art14/ Maqola Статья Article Talabalarda akademik prokrastinatsiyani kamaytirishning psixologik determinantlari Психологические детерминанты снижения академической прокрастинации у студентов Psychological determinants of reducing academic procrastination among students Odilbekov Mansurbek Maxmudjon oʻgʻli · 2026 · 108-117-b.Одилбеков Мансурбек Махмуджон угли · 2026 · с. 108-117Odilbekov Mansurbek Maxmudjon oʻgʻli · 2026 · pp. 108-117TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art11/ Maqola Статья Article Davlat boshqaruvi terminlarining shakllanish manbalari Источники формирования терминов государственного управления Sources of the formation of public administration terms G‘aniyeva Lobar Sa’dulla qizi · 2026 · 33-46-b.Ганиева Лобар Садулла кизи · 2026 · с. 33-46G‘aniyeva Lobar Sa’dulla qizi · 2026 · pp. 33-46TarkibidaВ выпускеIn issue: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 3-son, 2026 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 3, 2026 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.007.art04/ Maqola Статья Article Gapning til birligi, ifodaning esa nutq birligi sifatidagi lingyistik tahlili Лингвистический анализ предложения как единицы языка и высказывания как единицы речи A linguistic analysis of the sentence as a unit of language and the utterance as a unit of sreech Усманова Шоира, Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · 24-32-b.Усманова Шоира, Худайбердиева Светлана Владимировна · 2026 · с. 24-32Усманова Шоира, Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · pp. 24-32TarkibidaВ выпускеIn issue: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 3-son, 2026 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 3, 2026 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.007.art03/